Şerif Hüseyin ve Oğulları

Kategori: Tarih Yazar:

Şerif Hüseyin (Mekke Emiri ve Şerifi, sonrasında Hicaz Kralı), 1852 senesinde İstanbul’da doğdu. Tam adı, Hüseyin bin Ali’dir. 1893 senesinde İstanbul’a çağırıldı ve 1908 senesinde, II. Abdülhamid zamanında Mekke Şerifi olarak atandı. Aslında II. Abdülhamid’in başta akıllıca davranarak, Hüseyin bin Ali’yi vezir olarak tutmak istediği; ancak daha sonra İttihat ve Terakki’nin Türkçülük idealleri kapsamında yaptığı baskıyla Hüseyin bin Ali’yi Mekke Şerifliğine tayin ettiği söylenir.

Bir Osmanlı paşasının ayaklanan Arapları bastırmasını ve “İttihat ve Terakki”nin Türkçülük politikalarını bahane ederek Arap İsyanı’nı başlattı. Bu sırada İngilizlerin desteğini de aldı ve özellikle Arabistanlı Lawrence’ın. 1916 yılında kendini Hicaz Kralı ilan etti. 1924 yılında Halifeliğin Kaldırılması ile kendini Hicaz Kralı olduğu için halife ilan etti. Ancak batı karşıtı tutum izlemeye başlaması nedeniyle halifeliği pek tutmadı. İngilizlerin desteğini alan oğlu Ali bin Hüseyin, 1924 yılında Hicaz Kralı oldu. Şerif Hüseyin ise Kıbrıs’a sürgün edildi. 1930 yılında Ürdün Kralı olan oğlu I. Abdullah’ın yanına yerleşti ve 1931 yılında da vefat etti.

Ölümü sırasında oğlunun yanında olduğu söylenir ve şu cümleler rivayet edilir: “Şerif Hüseyin yatağında ölmeyi beklerken pencereden içeri İzmir Marşı’nın sesleri dolar. Ve oğlu I. Abdulah babası rahatsız olmasın diye pencereyi kapamak üzere ayağa kalkar. O sırada Şerif Hüseyin oğluna, bunu dinlemesinin kaderi olduğunu ve isyan ettiği için pişmanlık duyduğunu dile getirir.”

Şerif Hüseyin’in hem kendisine hem de çocuklarından üçüne krallık nasip olmuş. Kendisi 8 sene Hicaz Kralı olarak görev yapmış. Krallık nasip olan oğulları ise, Ali bin Hüseyin, Abdullah ve Faysal.

Ali bin Hüseyin

Ali bin Hüseyin, babasının İngilizlerin desteğini kaybetmesi üzerine 1924 yılında Hicaz Kralı ilan edilir. Ancak bölgede büyük güce sahip olan Suudiler tarafından 1925 yılında devrilir ve tahtını bırakmak zorunda kalır. O günden bu güne de bölgede (Suudi Arabistan’da), Ali bin Hüseyin’i devirip başa geçen Suudi ailesi hakimiyet sürüyor.

Irak Kralı I. Faysal

Faysal bin Hüseyin (Irak ve Suriye Kralı I. Faysal), başta hem Suriye hem de Irak’ın kralı idi. Ancak İngilizlerin desteğini aldığı için bu durum kısa sürdü ve 1921’den itibaren sadece Irak kralı olarak görevine devam etti. Çünkü Suriye, Fransız egemenliği altındaydı. Kral olmadan önce bölgede babasının iktidarı için çalıştı. Birlik için Arap önderleriyle konuştu ve anlaştı. Zaman içinde nüfuz kazandı. Bir süre sonra hem İngilizlerin hem de Arap önderlerin desteğiyle kral oldu. 12 sene sonra İsviçre’de hayata gözlerini yumdu. Yerine oğlu Gazi bin Faysal geçti. Gazi, eski Hicaz kralı Ali bin Hüseyin’in (yani amcasının) kızı Aliye Sultan ile evlendi ve II. Faysal doğdu. Gazi, 6 sene sonra trafik kazasında hayatını kaybetti. Yerine II. Faysal geçti. 1939-1958 yılları arasında başarılı politikalar yürüttü. Türkiye’yi izleyerek (İngilizlerin baskısına rağmen) 2. Dünya Savaşı’na girmedi. 1958 senesinde ülkede darbe oldu ve öldürüldü. Böylece Irak’ta krallık bitti ve cumhuriyet başladı. Arabistanlı Lawrence filminde kendisi görülebilir.

 

Ürdün Kralı I. Abdullah

Abdullah bin Hüseyin, 1921 senesinde Ürdün Emiri oldu. 1949 yılında Ürdün resmi olarak bağımsız olana dek, Ürdün bölgesinde (Transürdün) hükümdar olarak kaldı. Başta Osmanlı ile babası arasında arabuluculuk görevi yapsa da Arapların bağımsızlığı için İngilizlerin desteğiyle Osmanlı’ya karşı isyanda başlardaydı. 1937 yılında Türkiye’ye gelip Atatürk ile görüştü. 1940’lı yıllarda İsrail’in kurulmasını bölgeden toprak alma ümidiyle destekledi. Bu toprak alma çabası Filistin Devleti’nin kurulmasına engel oldu. Bölgede diğer Arap devletlerini güvenilmez olarak görüyordu. Arap devletleri de Kral Abdullah’ı kendi bağımsızlıkları için bir tehdit olarak görüyordu. Çünkü I. Abdullah, Lawrence ile yakın ilişki içinde olmamasına rağmen batı yanlısı bir tutum izledi. Bu sayede ülkesi toprak bütünlüğünü korudu. Kendisinden sonra da yerin oğlu geçmiştir ve o gün de bugüne Ürdün’e ailesi hükmetmektedir.

Kitap okumayı seven ve bu devirde herkesin haklı olduğuna inanan bir şahısım. Gereksiz bilgilerle beynimizin işgal edildiğine ve bu yüzden çağ deviren fikirler üretemediğimizi anlayan, eğitim sistemini baştan yazmak isteyen bir insanım. Ne demiş atalarımız: Önce eğitim!

1 Yorum

Bir Cevap Yazın

Eposta adresiniz yayınlanmayacaktır.

*